12UY0084-4/B3 Plazma Kesim MYK Belgesi
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim MYK Belgesi
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim, Metal Kesim Operatörü (Seviye 4) Ulus
ği kapsamında yer alan seçmeli yeterlilik birimlerinden biridir. Bu birim; plazma kesim tezgâhında iş öncesi hazırlıkların yapılması, CNC kesim programının hazırlanması, kesim işleminin gerçekleştirilmesi, kesilen parçaların kontrol edilmesi ve çalışma sonunda gerekli temizlik işlemlerinin tamamlanmasına yönelik bilgi, beceri ve yetkinlikleri kapsar.
Plazma kesim alanında çalışan ve mesleki yeterliliğini belgelendirmek isteyen adaylar, Çözüm Belgelendirme tarafından düzenlenen teorik ve performansa dayalı sınavlara başvurabilir.
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim Yeterlilik Birimi Nedir?
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim Yeterlilik Birimi, Metal Kesim Operatörü Seviye 4 MYK Belgesi kapsamında plazma kesim işlemlerinde çalışan kişilerin mesleki yeterliliklerinin ölçülmesi amacıyla hazırlanmıştır.
Yeterlilik biriminin temel bilgileri şöyledir:
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Yeterlilik birimi | Plazma Kesim |
| Referans kodu | 12UY0084-4/B3 |
| Seviye | 4 |
| Ana yeterlilik | Metal Kesim Operatörü |
| Ana yeterlilik kodu | 12UY0084-4 |
| Kaynak meslek standardı | 12UMS0237-4 Metal Kesimci |
| Sınav türü | Teorik ve performans sınavı |
12UY0084-4 Metal Kesim Operatörü yeterliliğinde A1 İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite birimi zorunludur. Adayın yeterlilik belgesi alabilmesi için A1 birimiyle birlikte B1 Sac Kesme-Dilimleme, B2 Lazer Kesim veya B3 Plazma Kesim birimlerinden en az birinde başarılı olması gerekir.
Plazma Kesim Operatörü Ne İş Yapar?
Plazma kesim operatörü, metal malzemelerin teknik resim ve iş emirlerine uygun şekilde kesilmesini sağlayan kişidir. Operatör, kullanılacak malzemeyi ve kesim ekipmanlarını hazırlayarak plazma kesim tezgâhının gerekli ayarlarını yapar.
Meslek kapsamında gerçekleştirilen başlıca işlemler şunlardır:
- İş emrini, teknik resmi ve üretim programını incelemek
- Kesilecek metal malzemenin türünü, kalınlığını ve ölçülerini kontrol etmek
- Plazma kesim tezgâhının kesime uygunluğunu kontrol etmek
- Gaz, basınç, torç ve kesim aparatı ayarlarını yapmak
- CNC kesim programını hazırlamak veya uygun programı seçmek
- Malzemeyi kesim tablasına doğru şekilde yerleştirmek
- Kesim parametrelerini kontrol paneline girmek
- Plazma kesim işlemini güvenli biçimde gerçekleştirmek
- Kesilen parçaların teknik resme uygunluğunu ölçmek
- Kesim sonrası çapak, yüzey ve ölçü kontrollerini yapmak
- Makine, ekipman ve çalışma alanının temizliğini tamamlamak
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim sınavında adayların hem mesleki bilgileri hem de uygulama becerileri değerlendirilir.
İş öncesi hazırlıklar
Adaydan iş emrini incelemesi, kullanılacak alet ve ekipmanları hazırlaması ve kesilecek malzemenin uygunluğunu kontrol etmesi beklenir.
Bu aşamada özellikle:
- Kullanılacak araç, gereç ve ekipmanların seçimi
- Malzeme türü ve kalınlığının kontrolü
- Ölçme aletlerinin doğrulama ve kalibrasyon durumu
- Tezgâhın genel kontrolü
- Gaz bağlantıları ve çalışma basıncı
- Torç, elektrot, nozul ve kesim aparatlarının kontrolü
- Kesim tablasının hazırlanması
değerlendirilir.
Plazma kesim tezgâhının ayarlanması
Aday, işlem öncesinde plazma kesim makinesinin gerekli ayarlarını yapmalıdır. Kullanılacak kesim aparatlarının doğru takılması, merkez ve odak noktası ayarlarının yapılması, gaz sistemlerinin kontrol edilmesi ve kesim parametrelerinin malzemeye uygun belirlenmesi gerekir.
CNC kesim programının hazırlanması
Adayın teknik resme veya iş emrine göre CNC kesim programını hazırlaması ya da önceden hazırlanmış uygun programı seçmesi beklenir.
Programlama sırasında aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
- Parça ölçüleri
- Malzeme kalınlığı
- Kesim sırası
- Kesim hızı
- Akım değeri
- Gaz türü ve basıncı
- Torç yüksekliği
- Başlangıç ve bitiş noktaları
- Parçalar arasındaki uygun mesafe
- Malzeme kullanımını azaltan yerleşim planı
Plazma kesim işleminin yapılması
Aday, seçilen CNC programını kontrol paneli üzerinden çalıştırarak kesim işlemini gerçekleştirir. Kesim sırasında arkın kararlılığı, torç hareketi, kesim kalitesi, iş güvenliği ve makinenin çalışma durumu takip edilir.
Kesilen parçaların kontrol edilmesi
Kesim tamamlandıktan sonra parçaların imalat resmine uygunluğu kontrol edilir. Ölçü, şekil, kesim yüzeyi, çapak durumu ve tolerans değerleri değerlendirilir.
İş bitimi işlemleri
Adaydan makineyi güvenli şekilde durdurması, kullanılan ekipmanları temizlemesi, atıkları uygun biçimde ayırması ve çalışma alanını düzenli bırakması beklenir.
Plazma Kesim B3 biriminin teorik sınavı, dört seçenekli çoktan seçmeli sorulardan oluşur.
Teorik sınavda:
- En az 10 soru sorulur.
- Her soru eşit puan değerindedir.
- Her soru için 1,5 dakika süre verilir.
- Yanlış cevaplar doğru cevapları etkilemez.
- Başarılı olmak için soruların en az %60’ına doğru cevap verilmesi gerekir.
Sınav soruları, B3 biriminde teorik sınavla ölçülmesi öngörülen bütün bilgi ifadelerini kapsamalıdır.
Teorik sınavda değerlendirilebilecek konular arasında şunlar bulunur:
- İmalat programı ve işlem sıralaması
- Kullanılacak araç ve ekipmanlar
- Malzemenin kesime uygunluğunun kontrolü
- Ölçme araçlarının kalibrasyon ve doğrulama gereklilikleri
- Gaz sistemlerinde sızdırmazlık ve seviye kontrolleri
- Kesim aparatlarının seçimi ve takılması
- Torç merkez ve odak noktası ayarları
- Gaz tüplerinin güvenli depolanması ve değiştirilmesi
- Gazların uygunluğu ve çalışma basınçları
- CNC kesim programının hazırlanması
- Kontrol panelinin kullanılması
- Kesilen parçaların teknik resme uygunluk kontrolü
Performansa dayalı sınav, gerçek veya gerçeğine uygun olarak düzenlenmiş çalışma ortamında gerçekleştirilir.
Adayın performans sınavında başarılı olabilmesi için:
- Kritik adımların tamamından başarılı olması,
- Sınav genelinde en az %80 başarı göstermesi,
- Kontrol listesindeki bütün beceri ve yetkinlikleri yerine getirmesi
gerekir.
Performans sınavının süresi, gerçek çalışma şartlarında uygulamanın yapılması için gereken süreye karşılık gelmelidir.
Adayın kendisinin veya başka kişilerin can güvenliğini tehlikeye düşürecek bir davranış sergilemesi durumunda sınava son verilebilir.
Adayın aşağıdaki işlemleri doğru ve güvenli biçimde gerçekleştirmesi beklenir:
- İş emrini ve teknik resmi incelemek
- Uygun malzeme, alet ve ekipmanları hazırlamak
- Malzemenin fiziksel kontrolünü yapmak
- Makinenin sıvı, gaz ve sızdırmazlık kontrollerini gerçekleştirmek
- Torç ve kesim aparatlarını doğru şekilde takmak
- Merkezleme ve odak noktası ayarlarını yapmak
- Gaz bağlantılarını ve çalışma basıncını kontrol etmek
- Kesilecek malzemeyi kesim tablasına yerleştirmek
- CNC kesim programını hazırlamak
- Uygun kesim parametrelerini girmek
- Kesim programını kontrol panelinden seçmek
- Plazma kesim işlemini gerçekleştirmek
- Kesilen parçaların ölçü ve kalite kontrolünü yapmak
- İş bitiminde makine ve ekipmanları temizlemek
- İSG, çevre ve kalite kurallarına uymak
Sınav senaryosuna ve kullanılacak plazma kesim tezgâhına göre ekipmanlar değişiklik gösterebilir. Genel olarak aşağıdaki araç ve donanımlar kullanılır:
- CNC plazma kesim tezgâhı
- Plazma torcu
- Elektrot ve nozul
- Kesim gazları
- Gaz regülatörü ve bağlantı elemanları
- Kesim tablası
- Teknik resim ve iş emri
- Kumpas
- Şerit metre
- Çelik cetvel
- Gönye
- Markalama araçları
- Çapak alma ekipmanları
- Temizlik araçları
- Uygun kişisel koruyucu donanımlar
Plazma Kesim İşlemlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği
Plazma kesim işlemleri yüksek sıcaklık, elektrik enerjisi, yoğun ışık, metal dumanı, basınçlı gaz ve hareketli makine parçaları gibi çeşitli riskler içerir.
Bu nedenle adayların aşağıdaki güvenlik önlemlerine uyması gerekir:
- Uygun kaynak ve kesim gözlüğü veya yüz siperi kullanmak
- Isıya dayanıklı eldiven giymek
- İş ayakkabısı ve koruyucu iş kıyafeti kullanmak
- Kesim alanındaki yanıcı maddeleri uzaklaştırmak
- Havalandırma ve duman emiş sistemini çalıştırmak
- Gaz tüplerini dik ve sabit durumda muhafaza etmek
- Hortum, regülatör ve bağlantılarda kaçak kontrolü yapmak
- Kesim sırasında güvenli mesafeyi korumak
- Makine koruyucularını devre dışı bırakmamak
- Acil durdurma sisteminin yerini ve kullanımını bilmek
- Sıcak kesilmiş parçalara çıplak elle dokunmamak
Plazma Kesim MYK Belgesi Nasıl Alınır?
Metal Kesim Operatörü Seviye 4 MYK Belgesi almak isteyen adayların yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşuna başvurması gerekir.
Başvuru süreci genel olarak şu aşamalardan oluşur:
- Başvuru formunun doldurulması
- Kimlik ve gerekli başvuru belgelerinin teslim edilmesi
- Uygun yeterlilik birimlerinin belirlenmesi
- Sınav ücretinin yatırılması
- Teorik sınava katılım
- Performans sınavına katılım
- Sınav sonuçlarının değerlendirilmesi
- Başarılı adaylar için belgelendirme kararının alınması
Çözüm Belgelendirme, yetki kapsamı ve sınav programına bağlı olarak 12UY0084-4 Metal Kesim Operatörü sınavları için başvuru kabul etmektedir.
Başvuru ve sınav tarihleri hakkında bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Belge Geçerlilik Süresi
12UY0084-4 Metal Kesim Operatörü Mesleki Yeterlilik Belgesinin geçerlilik süresi 5 yıldır.
Belge geçerlilik süresinin sonunda adayın performansı:
- Belge geçerlilik süresi içerisinde ilgili alanda çalıştığını gösteren kayıtların sunulması veya
- İlgili yeterlilik birimlerinin uygulama sınavlarına yeniden katılım sağlanması
yöntemlerinden en az biriyle değerlendirilir.
Değerlendirme sonucu olumlu olan kişilerin belge geçerlilik süresi 5 yıl daha uzatılır.
Çözüm Belgelendirme, adayların başvuru, sınav ve belgelendirme süreçlerini tarafsızlık, gizlilik ve ölçme-değerlendirme kurallarına uygun olarak yürütür.
Başvuru sürecinde adaylara:
- Yeterlilik birimleri
- Sınav türleri
- Sınav başarı şartları
- Sınav yeri ve tarihi
- Başvuru belgeleri
- Belgelendirme süreci
hakkında bilgilendirme yapılır.
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim sınavına başvurmak için Çözüm Belgelendirme ile iletişime geçin.
Sık Sorulan Sorular
12UY0084-4/B3 Plazma Kesim tek başına belge midir?
B3 Plazma Kesim, Metal Kesim Operatörü Seviye 4 yeterliliğinin seçmeli birimidir. Yeterlilik belgesi alınabilmesi için zorunlu A1 birimiyle birlikte en az bir seçmeli B biriminde başarılı olunmalıdır.
B3 teorik sınavında en az 10 adet dört seçenekli çoktan seçmeli soru sorulur.
Adayın teorik sınavda soruların en az yüzde 60’ına doğru cevap vermesi gerekir.
Adayın kritik adımların tamamında başarılı olması ve sınav genelinden en az yüzde 80 başarı göstermesi gerekir.
Ulusal yeterlilikte sınava giriş için herhangi bir diploma veya eğitim şartı belirtilmemiştir.
Sınav, gerçek veya gerçeğine uygun biçimde hazırlanmış ve gerekli plazma kesim ekipmanlarına sahip çalışma ortamında gerçekleştirilir.
Metal Kesim Operatörü belgesi kaç yıl geçerlidir?
Metal Kesim Operatörü Seviye 4 Mesleki Yeterlilik Belgesi 5 yıl geçerlidir.